delik
ABD’nin 70 yıllık köklü bilim kurumu Jet Propulsion Laboratory duyurdu. En büyük kara delik bulundu. Bu kara delik öyle büyük ki günein tam 6 milyar 400 milyon katı…

delik2

Bu devasa kara delik dünyadan 50 milyon ıık yılı uzakta. Kara deliin astronomi katalog numarası “M87″ oldu.

karadelik

M87 kara delii 50 milyon ıık yılı uzakta… 1 ıık yılının uzunluu, 9,9 trilyon km. M87′nin uzaklıına “yakınlardan örnek” öyle verilebilir:  Samanyolu Gökadası, uzun çapında 110, kısa çapında 60 bin ıık yılı geniliinde. Samanyolu’na en yakın galaksi olan Andromeda’nın çapının Samanyolu’nun iki mislinden fazla 250 bin ıık yılı geniliinde olduu tahmin ediliyor

karadelik2

KARA DELİK NEDİR: Kara Delik uzayda çok fazla maddenin bir noktaya toplanması ile meydana gelen bir nesnedir. ok fazla maddeye sahip olmasından dolayı kütle çekimi o kadar güçlüdür ki, ne ıık ne madde ne de her hangi dier bir informasyon onun bulunduu alandan uzaklaamaz. Bu yüzden görünmez ve sadece kara bir delik olarak belirir. Bu inanılmaz kütle çekimi ile gezegenleri, yıldızları, büyük güneleri, ııı ve hatta zamanı bile bükerek, kendine çekip yutar.

karadelik3

ZAMANIN DURDUU YER: Kara deliklerin üç boyutlu olmadıı, sıfır hacimli olduu kabul ediliyor. Karadeliklerin içinde zamanın yava aktıı ya da akmadıı tahmin ediliyor.

karadelik4

Bir karadeliin çekim alanına kapılmı maddenin karadelikçe yutulmadan önce müthi sıcaklık derecesine ulatıı ve bu yüzden önemli miktarda X ıını yaydıı saptandı. Böylece bir karadeliin varlıı, kendisi ıık yaymasa da çevresinde bu tür icraat yarattıı için saptanabiliyor.

karadelik5

Güneimizden çok daha büyük dev kütleli yıldızlar, kurama göre “öldüklerinde” çekim gücü sonsuz karadelie dönüebiliyor.

karadelik6

EN ESRARENGİZİ: Gökcisimlerinin en esrarengizlerinden pulsar (atarca), “kalp gibi atan” anlamına geliyor ve kara deliklerle balantılı.

karadelik7

Pulsar, içinde bulunduu nebulaların (bulutsu gökcismi) çekirdei ve kalbi hükmünde olduu kadar, kalp atıları gibi düzenli aralıklarla radyasyon yayıyor. Bunlar kurama göre nötron yıldızları ve süpernova patlamasıyla pulsar veya karadelie dönüebiliyor.

karadelik9

20 km çapında pulsar o kadar youn ki, bir çay kaıı kadar maddenin Dünya’daki aırlıı 100 milyon ton olarak hesaplanıyor.

karadelik10

Samanyolu’nda 100 milyon adet olabilecek Güne çapında orta boy yıldız, yakıtları tükendikten sonra beyaz cücelere dönüüyor. Sadece büyük kütleli yıldızlar (yani Güneimizden en az 8 kat daha fazla kütleye sahip yıldızlar) süpernova patlaması sonucu kendi üstüne çökerek nötron yıldızı veya karadelik oluturabiliyor.

kaynak