Osmanlı devlet tekilâtında pâdiâhtan sonra devletin en yüksek rütbeli idârecisi. Sadrâzam, vezîriâzam diye de bilinir ve padiahın mutlak vekîli olarak devlet ilerini idare ederdi. Sadrazamlara ayrıca sadr-ı âlî, vekil-i mutlak, sâhib-i devlet, zât-ı âsafî gibi unvanlar da verilirdi.

Osmanlı Devletinin kurulu devresinde, sadrazama sâdece vezir denilirdi. Devletin ilk vezirleri hep ilmiye sınıfına mensup devlet adamları arasından seçilirdi. Orhan Gâzi devrindeki Vezir Alâeddin Paa, Ahmed Paa bin Mahmud, Hacı Paa ve Sinâneddin Yûsuf Paa ilmiye sınıfından vezirlie getirilmiler; aynı ekilde andarlı Kara Halil ile oulları da kazaskerlikten vezir olmulardır. Devletin ilk zamanlarında bir vezir bulunmaktayken, Sultan Birinci Murâd Han zamanından itibaren vezir sayısı artınca hükümdarın vekili olan veziri, dierlerinden ayırmak üzere vezîriâzam veya sadrâzam unvanı ortaya çıktı. Tarihlerde belirtildiine göre, ilk vezîriâzam, andarlı Halil Hayreddin Paadır. On beinci asır sonlarına kadar, vezir adedi üçü geçmedi. Vezirler; Dîvân-ı hümâyûnda, Kubbealtında toplanıp kendilerine verilen ilere baktıkları için, kubbe vezîri veya kubbeniîn adını da almılardır.

Fâtih devrinde sadrâzamlık, devirme yoluyla devlet kadrolarına giren liyakatli devlet adamlarına da verilmeye balandı ve bu usul on sekizinci asra kadar devam etti.

Vezîriâzam veya sadrâzamlar hükümdarın mutlak vekîli olduklarından, onun beyzî ve yüzük eklindeki turalı mührünü taırlardı. Bu sebeple sözü ve yazısı padiahın irâdesi ve fermanı demekti. Nitekim Fâtih Kanunnâmesinde sadrâzamın devlet içindeki yeri u ekilde yazılıdır:

Bilgil ki vüzerâ (vezirler) ve ümerânın (emirler), vezir-i âzam, baıdır, cümlenin ulusudur, cümle umûrun vekîl-i mutlakıdır ve malımun vekîl-i defterdârıdır ve ol vezir-i âzam nâzırıdır ve oturmada ve durmada ve mertebede vezir-i âzam cümleden mukaddemdir (önce gelir).

Sarayda toplanan ve önemli devlet ilerinin görüülüp karara balandıı Dîvân-ı hümâyûnda, Fatih Sultan Mehmed Hana kadar bizzat padiahlar reislik ederken, bu görev daha sonra veziriâzamlar tarafından yerine getirilmeye balandı. Veziriâzamlar, Dîvân-ı hümâyunda neticeye kavuturulmayan veya arza lüzum görülmeyen ileri, kendi konaklarında Pazartesi, aramba, Cuma, Cumartesi ve Pazar günleri ikindi ezanından sonra topladıkları dîvânda görüürlerdi ki buna ikindi dîvânı adı verilirdi.

Osmanlı Devleti dâhilindeki bütün tâyin, azil, terfi ve yükselmelerde birinci derecedeki merci sadâret olup, bu ilerin hepsi sadrâzamın emri ile yapılırdı. Sadrâzam, sâdece Enderûn ile ilgili ilere karıamazdı. Pâdiâhın seferde olmadıı zamanlarda bâzı yüksek dereceli memurların muamelelerinde, hükümdârın izni alınırdı. On yedinci asra kadar pâdiâhın mutlak vekîli olma husûsiyetlerini korudular. Ancak, bu devirden sonra sadrâazamların tesir alanları daraldı.

Sadrâzamların, devletin ekonomik hayâtında da önemli rolleri vardı. 5999 akçeye kadar timarları, pâdiâhın irâdesini almaksızın hak sâhiplerine verebilirlerdi. Ayrıca timarın zeamete veya bir hasın zeâmete çevrilmesi gerektiinde pâdiâhın irâdesi alındıktan sonra, verilen beratın turasını mutlaka sadrâzam çekerdi.

Pâdiâhların sefere çıkmadıı durumlarda, Serdâr-ı ekrem (Bakumandan) sıfatıyla orduyu sadrâzamlar kumanda ederlerdi. Büyük yetkilere sâhip olduklarından sefer esnâsındaki bütün muâmeleleri yürütürlerdi. Sefere gidilirken hazîne ve defterhâne kayıtları da birlikte götürülür, devlet ileri ordugâhtan idâre edilirdi.

İstanbulun emniyeti, halkın temel ihtiyaç maddeleriyle ilgili iler de sadrâzamın vazîfeleri arasındaydı. Bu ilerle İstanbul kadısı, yeniçeri aası ve bostancıbaı vazîfeliydi. Ancak birinci derecede mesul sadrâzamdı. Bunun için dier görevlilerle birlikte sık sık İstanbulu teftie çıkarlar, âsâyi ve esnafı kontrol ederlerdi. Vazîfe bittiinde, vaziyet bir raporla pâdiâha arz edilirdi. Denetleme esnâsında dul, yetim ve ihtiyârlara da atiyyeler (hediyeler) daıtılarak, hayır duâları alınırdı.

Sadrâzamın önemli görevlerinden biri de, kapıkulu ocaklarının üç ayda bir verilen maalarının daıtılmasıydı. Yeniçerilerin ulûfeleri dîvân-ı hümâyûnda, ocaklarınki paa kapısında sadrâzamın huzûrunda verilirdi.

Vezîriâzamların iç ve dı halkı denilen kalabalık maiyetleri ve kendilerinin besledikleri askerî kuvvetleri vardı. Buna kapı halkı denilirdi. Ayrıca maiyetinde bulunan kethüdâ, reisülküttâb, çavubaı, tezkireci, mektupçu, amedci, terifâtçı, divitdâr ve telhisçi gibi vazîfeliler de sarayla irtibâtı salarlardı. Vezîriâzamların kapı halkı, asker olanlar hâricinde 300 ile 1000 kii arasında deiirdi. Sadrazamların bu kadar kalabalık maiyetleri dolayısıyla masrafları çoktu. Bu sebeple sadrazama gelir olarak haslar tahsis edilirdi. Has bölgesindeki vergiler olan bu gelir, iki milyon sekiz yüz bin akçe civarında olurdu. Bundan baka câize denilen padiaha gelen haraçlarda, sadrâzamın bir miktar hissesi vardı. On sekizinci asırda Kıbrıs geliri sadrâzama verilmise de, bu gelir devamlı olmamıtır. Emekli olması hâlinde, yüz elli bin akçe senelik maa alırdı. Bazen da bir yerin geliri arpalık olarak buna eklenebilirdi.

Sadrâzamlar, dîvân günlerinde ve sefer esnâsında mücevveze kavuk giyerlerdi. Arasıra ise kallavî kavuk kullanırlardı. Elbise olarak da kuma üstlük ve lokmalı kumatan iç kaftan giymeleri kânundu. Fes giyilmee balanılmasından sonra ise, merâsimlerde kenarı sırmalı fes ve yakası som, sırmaları beyaz çuhadan harvanî ve çuha elbise giymeye baladılar.

Sadrâzamlık unvânı, 1838 senesine kadar devâm etti. Sultan İkinci Mahmûd Han (1808-1830), devlet tekilâtında yaptıı deiiklikler sırasında, sadrâzam yerine bavekilin kullanılmasını emretti. Ancak bir sene sonra tekrar sadrâzam unvânı kullanılmaya balandı. 1878de tekrar bavekil unvânı konuldu. 1882 senesinde ise, sadrâzam kelimesine dönüldü ve 1922 senesinde Osmanlı Devletinin yıkılıına kadar kullanıldı. Osmanlı Devletinde 215 kii sadrazamlık makamına getirildi. Tekrarlarla 292 defa sadrazam tayini yapılmıtır.
Osmanlı Sadrazamları, Sadâret Tarihleri ve Müddeti:

1. Alâeddin Paa bin Hacı Kemâleddin (Takriben 1320-1331, on bir yıl)
2. Mahmûdolu Nizâmeddin Ahmed Paa (Takriben 1331-1348, on yedi yıl)
3. Hacı Paa (Takriben 1348-1349, bir yıl)
4. Sinâneddin Yûsuf Paa (Takriben 1349-1364, on be yıl)
5. andarlızâde Kara Halil Hayreddin Paa bin Ali (.9.1364-22.1.1387, yirmi iki yıl, dört ay)
6. andarlızâde Ali Paa (22.1.1387-18.12.1406, on dokuz yıl, on ay, yirmi yedi gün)
7. İmamzâde Halil Paa (18.12.1406-1413, yedi yıl)
8. Amasyalıolu Bayezid Paa (1413-.7.1421, sekiz yıl)
9. andarlızâde Birinci İbrâhim Paa (.7.1421-25.8.1429, sekiz yıl, bir ay)
10. Dânimendolu Mehmed Nizâmeddin Paa (28.8.1429-1438, dokuz yıl)
11. andarlızâde İkinci Halil Hayreddin Paa (1438-1.6.1453, on be yıl)
12. Veli Mahmud Paa (1.6.1453-1466, 1472-1474, on be yıl)
13. Rûm Mehmed Paa (1466-1469, üç yıl)
14. İshak Paa (1469-1472, 4.6.1481-1482, dört yıl)
15. Gedik Ahmed Paa (1474-1477, üç yıl)
16. Karamânî Mehmed Paa (1477-4.5.1481, dört yıl)
17. Davud Paa (1482-8.3.1497, on be yıl)
18. Hersekzâde Ahmed Paa (8.3.1497-8.3.1498, 1503-7.9.1506, 1511-1512, 18.12.1514, 4.3.1515-25.4.1516, yedi yıl, altı ay, yirmi yedi gün)
19. andarlızâde İkinci İbrâhim Paa (.8.1498-.8.1499, bir yıl)
20. Mesih Paa (.8.1499-1501, iki yıl)
21. ehid Hâdim AliPaa (1501-1503, 7.9.1509-.7.1511, altı yıl, on ay)
22. Koca Mustafa Paa (1511-.12.1512, bir yıl)
23. Dukakinolu Ahmed Paa (.12.1512-4.3.1515, iki yıl, üç ay)
24. ehid Hâdım Sinan Paa (26.4.1516-22.1.1517, bir yıl, sekiz ay, yirmi altı gün)
25. Yûnus Paa (22.1.1517-27.6.1523, yedi ay, yirmi iki gün)
26. Pîrî Mehmed Paa (13.9.1517-27.6.1523, be yıl yedi ay, on dört gün)
27. Damad Makbul Maktul İbrâhim Paa (27.6.1523-15.3.1536, on iki yıl, sekiz ay, on sekiz gün)
28. Ayas Mehmed Paa (15.3.1536-13.7.1539, üç yıl, üç ay, yirmi dokuz gün)
29. Damad Lütfi Paa (13.7.1539-27.4.1541, bir yıl, dokuz ay, on be gün)
30. Hadım Süleyman Paa (27.4.1541-28.9.1544, üç yıl, yedi ay, bir gün)
31. Rüstem Paa (28.9.1544-6.10.1553, 29.9.1555-10.7.1561, on dört yıl, dokuz ay, on dokuz gün)
32. Kara Ahmed Paa (6.10.1553-29.9.1555, bir yıl, on bir ay, yirmi üç gün)
33. Semiz Ali Paa (10.7.1561-28.6.1565, üç yıl, on bir ay, on dokuz gün)
34. Sokullu Mehmed Paa (28.6.1565-12.10.1579, on dört yıl, üç ay, on be gün)
35. Semiz Ahmed Paa (12.10.1579-28.4.1580, altı ay, on altı gün)
36. Lala Kara Mustafa Paa (28.4.1580-7.8.1580, üç ay, dokuz gün)
37. Koca Sinan Paa (7.8.1580-24.12.1582, 2.4.1589-1.8.1591, 28.1.1593-16.2.1595, 7.7.1595-19.12.1595, 1.12.1595-3.4.1596; yedi yıl, dört ay, yirmi bir gün.
38. Siyâvu Paa (24.12.1582-28.7.1584, 15.4.1586-2.4.1580, 4.4.1592-28.1.1595; be yıl, üç ay, on altı gün)
39. zdemirolu Osman Paa (28.7.1584-30.10.1585, bir yıl, üç ay, üç gün)
40. Mesih Paa (30.10.1585-15.4.1586, be yıl, on altı gün)
41. Ferhad Paa (1.8.1591-4.4.1592, 16.2.1595-7.7.1595, bir yıl, yirmi iki gün)
42. Lala Mehmed Paa (19.11.1595-28.11.1595, dokuz gün)
43. Damad İbrâhim Paa (4.4.1596-27.10.1596, 5.12.1596-3.11.1597, 6.1.1599-10.7.1601, üç yıl, on bir ay, yirmi yedi gün)
44. Caalolu Yusuf Sinan Paa (27.10.1596-5.12.1596, bir ay, dokuz gün)
45. Hadım Hasan Paa (3.11.1597-9.4.1598, be ay, alt gün)
46. Cerrah Mehmed Paa (9.4.1598-6.1.1599, sekiz ay, yirmi yedi gün)
47. Yemici Hasan Paa (10.7.1601-16.10.1603, iki yıl, üç ay, yedi gün)
48. Malkoç Ali Paa (16.10.1603-26.7.1604, dokuz ay, on bir gün)
49. Sokulluzâde Lala Mehmed Paa (26.7.1604-21.6.1606, bir yıl, on ay, yirmi altı gün)
50. Dervi Mehmed Paa (21.6.1606-9.12.1606, be ay, on sekiz gün)
51. Kuyucu Murâd Paa (9.12.1606-5.8.1611, dört yıl, yedi ay, yirmi yedi gün)
52. Damad Gümülcineli Nasuh Paa (5.8.1611-17.10.1614, üç yıl, iki ay, on üç gün)
53. Kara Mehmed Paa (17.10.1614-17.11.1616, 18.1.1619-23.12.1619; üç yıl, yedi gün)
54. Damad Halil Paa (17.11.1616-18.1.1619, 1.12.1626-6.4.1628; üç yıl, yedi ay, yedi gün)
55. elebi AliPaa (23.12.1619-9.3.1621, bir yıl, iki ay, on yedi gün)
56. Ohrili HüseyinPaa (9.3.1621-17.9.1621, altı ay, dokuz gün)
57. Dilâver Paa (17.9.1621-19.5.1622, sekiz ay, iki gün)
58. Kara Davud Paa (19.5.1622-13.6.1622, yirmi be gün)
59. Mere Hüseyin Paa (13.6.1622-8.7.1622, 5.2.1623-30.8.1623, yedi ay, on sekiz gün)
60. Lefkeli Mustafa Paa (8.7.1622-21.9.1622, iki ay, on dört gün)
61. Hâdım Mehmed Paa (21.9.1622-5.2.1623, dört ay, on dört gün)
62. Kemanke Ali Paa (30.8.1623-3.4.1624, yedi ay, dört gün)
63. erkes Mehmed Paa (3.4.1624-28.1.1625, dokuz ay, yirmi be gün)
64. Müezzinzâde Hâfız Ahmed Paa (28.1.1625-1.12.1626, 25.10.1631-10.2.1632, iki yıl, bir ay, yirmi gün)
65. Hüsrev Paa (6.4.1628-25.10.1631, üç yıl, altı ay, on dokuz gün)
66. Receb Paa (10.2.1632-18.5.1632, dört ay, on be gün)
67. Tabanıyassı Mehmed Paa (18.5.1632-2.2.1637, dört yıl, sekiz ay, on be gün)
68. Bayram Paa (2.2.1637-26.8.1638, bir yıl, altı ay, yirmi iki gün)
69. ehid Mehmed Paa (26.8.1638-23.12.1638, üç ay, yirmi sekiz gün)
70. Kemanke Kara Mustafa Paa (23.12.1638-31.1.1644) be yıl, bir ay, sekiz gün)
71. Semih Mehmed Paa (31.1.1644-17.12.1645, bir yıl, on ay, on yedi gün)
72. Sâlih Paa (17.12.1645-16.9.1647, bir yıl, dokuz ay)
73. Kara Mûsâ Paa (16.9.1647-21.9.1647, be gün)
74. Hezârpâre Ahmed Paa (21.9.1647-7.8.1648, on ay, on altı gün)
75. Mevlevi Mehmed Paa (7.8.1648-21.5.1649, dokuz ay, on be gün)
76. Kara Dev Murâd Paa (21.5.1649-5.8.1650, 11.5.1655-19.8.1655, bir yıl, be ay, yirmi dört gün)
77. Melek Ahmed Paa (5.8.1650-21.8.1651, bir yıl, on yedi gün)
78. Siyâvu Paa (21.8.1651-27.9.1651, 5.3.1656-26.4.1656, iki ay, yirmi dokuz gün)
79. Gürcü Mehmed Paa (27.9.1651-20.6.1652, sekiz ay, yirmi üç gün)
80. Tarhuncu Ahmed Paa (20.6.1652-21.3.1653, dokuz ay, bir gün)
81. Dervi Mehmed Paa (21.3.1653-28.10.1654, bir yıl, yedi ay, sekiz gün)
82. İbir Mustafa Paa (28.10.1654-11.5.1655, altı ay, on dört gün)
83. Süleyman Paa (19.8.1655-28.2.1656, altı ay, on gün)
84. Deli Hüseyin Paa (28.2.1656-5.3.1656, altı gün)
85. Zurnazen Mustafa Paa (5.3.1656, bir gün)
86. Boynueri Mehmed Paa (26.4.1656-15.9.1656, dört ay, on dokuz gün)
87. Köprülü Mehmed Paa (15.9.1656-30.10.1661, be yıl, bir ay, on be gün)
88. Fâzıl Ahmed Paa (30.10.1661-3.11.1676, on be yıl, dört gün)
89. Kara Mustafa Paa (3.11.1676-15.12.1683, yedi yıl, bir ay, on iki gün)
90. Kara İbrâhim Paa (15.12.1683-18.12.1685, iki yıl, dört gün)
91. Sarı Süleyman Paa (18.12.1685-23.9.1687, bir yıl, dokuz ay, altı gün)
92. Abaza Siyâvu Paa (23.9.1687-2.3.1688, be ay, dokuz gün)
93. Ayalı İsmail Paa (2.3.1688-2.5.1688, iki ay, bir gün)
94. Bekri Mustafa Paa (2.5.1688-25.10.1689, bir yıl, be ay, yirmi dört gün)
95. Köprülüzâde ehid Fâzıl Mustafa Paa (25.10.1689-19.8.1691, bir yıl, dokuz ay, yirmi be gün)
96. Arabacı Ali Paa (19.8.1691-27.3.1692, altı ay, yirmi dokuz gün)
97. Hacı Ali Paa (27.3.1692-27.3.1693, bir yıl, bir gün)
98. Bozoklu Mustafa Paa (27.3.1694-14.3.1694, on bir ay, on sekiz gün)
99. Sürmeli Ali Paa (14.3.1694-2.5.1695, bir yıl, bir ay, on dokuz gün)
100. ehid Elmas Mehmed Paa (2.5.1695-11.9.1697, iki yıl, dört ay, on gün)
101. Amcazâde Hüseyin Paa (11.9.1697-4.9.1702, dört yıl, on bir ay, on altı gün)
102. Daltaban Mustafa Paa (4.9.1702-24.1.1703, dört ay, yirmi gün)
103. Râmi Mehmed Paa (24.1.1703-22.8,1703, altı ay, yirmi altı gün)
104. Niancı Ahmed Paa (22.8.1703-17.11.1703 iki ay, yirmi altı gün)
105. Damad Enite Hasan Paa (17.11.1703-28.9.1704, on ay, on bir gün)
106. Kalaylıkoz Ahmed Paa (28.9.1704-25.12.1704, iki ay, yirmi yedi gün)
107. Baltacı Mehmed Paa (25.12.1704-3.5.1706, 18.8.1710-20.11.1711, iki yıl, yedi ay, on iki gün)
108. orlulu Ali Paa (3.5.1706-16.6.1710, dört yıl, bir ay, on dört gün)
109. Köprülüzâde Damad Numan Paa (16.6.1710-18.8.1710, iki ay, iki gün)
110. Aa Yusuf Paa (20.11.1711-12.11.1712, on bir ay, yirmi iki gün)
111. Silahtar Süleyman Paa (12.11.1712-6.4.1713, dört ay, yirmi dört gün)
112. Hoca İbrâhim Paa (6.4.1713-27.4.1713, yirmi bir gün)
113. ehid Ali Paa (27.4.1713-5.8.1716, üç yıl, üç ay, sekiz gün)
114. Hacı Ali Paa (5.8.1716-26.8.1717, bir yıl, yirmi iki gün)
115. Niancı Mehmed Paa (26.8.1717-9.5.1718, sekiz ay, on dört gün)
116. Damad İbrâhim Paa (9.4.1718-1.10.1730, on iki yıl, dört ay, yirmi iki gün)
117. Silahtar Mehmed Paa (1.10.1730-22.1.1731, üç ay, yirmi bir gün)
118. Kabakulak İbrâhim Paa (22.1.1731-10.9.1731, yedi ay, on dokuz gün)
119. Osman Paa (10.9.1731-12.3.1732, altı ay, iki gün)
120. Hekimolu Ali Paa (10.3.1732-12.8.1735, 21.4.1742-23.9.1743, 15.2.1755-18.5.1755, be yıl, dört gün)
121. İsmail Paa (12.7.1735-9.1.1736, be ay, yirmi sekiz gün)
122. Seyyid Mehmed Paa (9.1.1736-6.8.1737, bir yıl, altı ay, yirmi sekiz gün)
123. Abdullah Paa (6.8.1737-19.12.1737, dört ay, on dört gün)
124. Yeen Mehmed Paa (19.7.1737-22.3.1739, bir yıl, üç ay, dört gün)
125. İvaz Mehmed Paa (22.3.1739-23.6.1740, bir yıl, üç ay, iki gün)
126. Hacı Ahmed Paa (23.6.1740-21.4.1742, bir yıl, dokuz ay, yirmi sekiz gün)
127. Seyyid Hasan Paa (23.9.1743-9.8.1746, iki yıl, on ay, on altı gün)
128. Tiryaki Hacı Mehmed Paa (9.8.1746-24.8.1747, bir yıl, on altı gün)
129. Seyyid Abdullah Paa (24.8.1747-3.1.1750, iki yıl, dört ay, on gün)
130. Mehmed Emin Paa (3.1.1750-1.7.1752, iki yıl, be ay, yirmi dokuz gün)
131. orlulu Mustafa Paa (1.7.1752-15.2.1755, 1.4.1756-11.1.1757, 1.11.1764-28.3.1765, dört yıl, dokuz ay, yirmi bir gün)
132. Nâilî Abdullah Paa (18.5.1755-24.8.1755, üç ay, yedi gün)
133. Niancı Bıyıklı Ali Paa (24.8.1755-25.10.1755, iki ay, iki gün)
134. Mehmed Said Paa (25.10.1755-1.4.1756, be ay, yedi gün)
135. Koca Râgıp Paa (11.1.1757-8.4.1763, altı yıl, iki ay, yirmi sekiz gün)
136. Hamza Hamid Paa (8.4.1763-1.11.1763, altı ay, yirmi üç gün)
137. Muhsinzâde Mehmed Paa (28.3.1765-7.8.1768, 11.12.1771-4.8.1774, altı yıl, dört gün)
138. Hamza Mâhir Paa (7.8.1768-20.10.1768, iki ay, on dört gün)
139. Hacı Mehmed Emin Paa (20.10.1768-12.8.1769, dokuz ay, yirmi üç gün)
140. Moldovancı Ali Paa (12.8.1769-12.12.1769, dört ay, bir gün)
141. İvaz-zâde Halil Paa (12.12.1769-25.10.1770, on ay, on dört gün)
142. Silahtar Mehmed Paa (25.10.1770-11.12.1771, bir yıl, bir ay, on yedi gün)
143. İzzet Mehmed Paa (4.8.1774-6.7.1775, 20.2.1781-25.8.1782; iki yıl, be ay, altı gün)
144. Dervi Mehmed Paa (6.7.1775-5.12.1777, bir yıl, altı ay)
145. Cebecizâde Mehmed Paa (5.12.1777-1.9.1778, bir yıl, be gün)
146. Kalafat Mehmed Paa (1.9.1778-21.8.1779, on bir ay, yirmi gün)
147. Seyyid Mehmed Paa (21.8.1779-20.2.1781, bir yıl, altı ay)
148. Hacı Mehmed Paa (25.8.1782-31.12.1782, dört ay, altı gün)
149. Halil Hamid Paa (31.7.1782-31.3.1785, iki yıl, üç ay)
150. Hazinedar Ali Paa (31.3.1785-24.1.1786, dokuz ay, yirmi dört gün)
151. Koca Yusuf Paa (24.1.1786-7.5.1789, 15.2.1791-4.5.1792; dört yıl, yedi ay, bir gün)
152. Kethüda Hasan Paa (7.6.1789-3.12.1789, be ay, yirmi altı gün)
153. Gâzi Hasan Paa (3.12.1789-30.3.1790, üç ay, yirmi sekiz gün)
154. erif Hasan Paa (30.3.1790-15.2.1791, on ay, on altı gün)
155. Melek Mehmed Paa (4.5.1792-19.10.1794, iki yıl, be ay, on altı gün)
156. İzzet Mehmed Paa (19.10.1794-30.8.1798, üç yıl, on ay, on iki gün)
157. Yusuf Ziyâeddin Paa (30.8.1798-24.4.1805, 1.1.1809-10.4.1811; sekiz yıl, on bir ay, dört gün)
158. Hâfız İsmâil Paa (24.4.1805-14.11.1806, bir yıl, altı ay, yirmi gün)
159. İbrâhim Hilmi Paa (14.11.1806-18.6.1807, yedi ay, dört gün)
160. elebi Mustafa Paa (18.6.1807-28.7.1808, bir yıl, bir ay, on gün)
161. Alemdar Mustafa Paa (28.7.1808-15.11.1808, üç ay, on sekiz gün)
162. avubaı Memi Paa (15.11.1808-1.1.1809, bir ay, dokuz gün)
163. Aziz Ahmed Paa (10.4.1811-5.9.1812, bir yıl, dört ay, yirmi be gün)
164. Hurid Ahmed Paa (5.9.1812-1.4.1815, iki yıl, altı ay, yirmi yedi gün)
165. Rauf Paa (1.4.1815-5.1.1818, 18.2.1833-2.7.1839, 8.6.1840-4.12.1841, 30.8.1842-28.9.1846, 26.1.1852- 5.3.1852; on dört yıl, dokuz ay, yirmi be gün)
166. Dervi Mehmed Paa (5.1.1818-5.1.1820, iki yıl, bir gün)
167. Seyyid Ali Paa (5.1.1820-26.3.1821, bir yıl, iki ay, yirmi dört gün)
168. Benderli Ali Paa (28.3.1821-30.4.1821, bir ay, üç gün)
169. Hacı Sâlih Paa (30.4.1821-10.4.1822, bir yıl, altı ay, on gün)
170. Bostancıbaı Abdullah Paa (10.11.1822-10.3.1823, dört ay)
171. Turnacızâde Silahdar Ali Paa (10.3.1823-13.12.1823, dokuz ay, dört gün)
172. Gâlip Paa (13.12.1823-14.9.1824, dokuz ay, iki gün)
173. Selim Sırrı Paa (14.9.1824-24.10.1828, dört yıl, bir ay, on gün)
174. İzzet Mehmed Paa (24.10.1828-28.1.1829, 4.12.1841-30.8.1842; bir yıl, iki gün)
175. Reid Mehmed Paa (28.1.1829-18.2.1833, dört yıl, yirmi bir gün)
176. Mehmed Hüsrev Paa (2.7.1839-8.6.1840, bir ay, yedi gün)
177. Reid Paa (28.9.1846-29.4.1848, 12.8.1848-26.1.1852, 5.3.1852-6.8.1852-23. 11.1854-2.5.1855, 1.11.1856- 6.8.1857, 22.10.1857-7.1.1858; altı yıl, on ay, on dokuz gün)
178. İbrâhim Sârim Paa (29.4.1848-12.8.1848, üç ay, on üç gün)
179. Mehmed Emin Ali Paa (6.8.1852-3.10.1852, 2.5.1855-1.10.1856, 7.1.1858-18.10.1859, 6.8.1861-22.11.1861, 11.2.1867-7.9.1871; sekiz yıl, üç ay, on dokuz gün)
180. Damad Mehmed Ali Paa (3.10.1852-14.5.1853; yedi ay, on iki gün)
181. Mustafa Nâilî Paa (14.5.1853-10.7.1853, 10.7.1853-29.5.1854, 6.8.1857-22.10.1857; bir yıl, üç ay, dört gün)
182. Kıbrıslı Emin Mehmed Paa (29.5.1854-23.11.1854, 18.11.1859-24.12.1859, 28.5.1860-6.8.1861; bir yıl, on ay, on bir gün)
183. Mütercim Mehmed Rüdi Paa (24.12.1859-28.5.1860, 5.6.1866-11.2.1867, 19.10.1872-15.3.1873, 12.5.1876- 19.12.1876, 28.5.1878-4.6.1878; iki yıl, yirmi üç gün)
184. Keçecizâde Fuâd Paa (22.11.1861-5.12.1863, 1.4.1863-5.6.1866; dört yıl, bir ay, on yedi gün)
185. Yusuf Kâmil Paa (5.1.1863-1.6.1863, dört ay, yirmi yedi gün)
186. Mahmud Nedim Paa (7.9.1871-31.7.1872, 26.8.1875-12.5.1876; bir yıl, yedi ay, on bir gün)
187. Midhat Paa (31.7.1872-19.10.1872, 19.12.1876-5.2.1877; dört ay, altı gün)
188. Ahmed Esad Paa (15.2.1873-15.4.1873, 26.4.1875-26.8.1875; be ay, yirmi sekiz gün)
189. Mehmed Rüdü Paa (15.4.1873-15.2.1874, on ay)
190. Hüseyin Avni Paa (15.2.1874-26.4.1875, bir yıl iki ay, dokuz gün)
191. İbrâhim Edhem Paa (5.2.1877-11.1.1878, on bir ay, dört gün)
192. Ahmed Hamdi Paa (11.1.1878-4.2.1878, yirmi dört gün)
193. Ahmed Vefik Paa 4.2.1878-18.4.1878, 1.12.1882-3.12.1882; iki ay, on bir gün)
194. Mehmed Sâdık Paa (18.4.1878-28.5.1878, bir ay, on gün)
195. Mehmed Esad Safvet Paa (4.6.1878-4.12.1878, altı ay)
196. Tunuslu Hayreddin Paa (4.12.1878-29.7.1879, yedi ay, yirmi altı gün)
197. Ahmed rifi Paa (29.7.1879-18.10.1879, iki ay, yirmi gün)
198. Mehmed Said Paa (18.10.1879-9.6.1880, 12.9.1880-2.5.1882, 12.7.1882-1.12.1882, 3.12.1882-25.9.1885, 8.6.1895-2.10.1895, 9.11.1901-14.1.1903, 22.7.1908-5.8.1908, 30.9.1911-31.12.1911, 31.12.1911-22.7.1912; yedi yıl, bir ay, yirmi dokuz gün)
199. Mehmed Kadri Paa (9.6.1880-12.9.1880; üç ay, üç gün)
200. Nureddin Paa (2.5.1882-12.7.1882, iki ay, on bir gün)
201. Kâmil Paa (25.9.1885-4.9.1891, 2.10.1895-7.11.1895, 5.8.1908-14.2.1909, 29.10.1912-23.1.1913, altı yıl, dokuz ay, yirmi gün)
202. Ahmed Cevad Paa (4.9.1891-8.6.1895, üç yıl, dokuz ay, dört gün)
203. Halil Rifat Paa (7.11.1895-9.11.1901, altı yıl, iki gün)
204. Mehmed Ferid Paa (14.1.1903-22.7.1908, be yıl, altı ay, sekiz gün)
205. Hüseyin Hilmi Paa (14.2.1909-14.4.1909, 5.5.1909-12.1.1910; on ay, altı gün)
206. Ahmed Tevfik Paa (14.4.1909-5.5.1909, 11.11.1918-13.1.1919-4.3.1919, 21.10.1920-4.11.1922; iki yıl, dört ay, yirmi dokuz gün)
207. İbrâhim Hakkı Paa (12.1.1910-30.9.1911, bir yıl, sekiz ay, on dokuz gün)
208. Gâzi Ahmed Muhtar Paa (22.7.1912-29.10.1912, üç ay, sekiz gün)
209. Mahmud evket Paa (23.1.1913-11.6.1913, dört ay, on dokuz gün)
210. Said Halim Paa (11.6.1917-14.2.1917, üç yıl, yedi ay, yirmi üç gün.
211. Talat Paa (4.2.1917-14.10.1918, bir yıl, sekiz ay, sekiz gün)
212. Ahmed İzzet Paa (14.10.1918-1.11.1918, yirmi sekiz gün)
213. Damad Mehmed Ferid Paa (4.3.1919-2.10.1919, 5.4.1920-21.10.1920; bir yıl, bir ay, on be gün)
214. Ali Rızâ Paa (2.10.1919-8.3.1920, be ay, yedi gün)
215. Hulûsi Sâlih Paa (8.3.1920-5.4.1920, yirmi sekiz gün)
Kaynak:uzmanportal.com