Ezan Müslümanlıkta namaz vaktini bildirmek ve namaza çaırmak için minareden yüksek sesle ve makamla okunan, kalıplamı kutsal sözlerdir.

Hicretten sonra Medine’de uzakta oturan Müslümanlara namaz vaktinin geldiini bildirmek gerekiyordu. Boru veya çan çalınması, ate yakılması, mescidin damına bayrak asılması baka dinlere ait özelliklerdi. nceleri bu çarı görevi Bilal-i Habei’ye verildi. O sadece yüksek sesle ‘el-salat’ (namaza) veya ‘el-salatu cemian’ (toplu olarak namaz) diye sesleniyordu. Namaz vakitleri bir süre böyle bildirildi.

Bir gün Abdullah bin Zeyd gördüü rüyada örendii sözleri Hz. Muhammed’in istei ve onayı ile Bilal-i Habei’ye öretti. Böylece sözleri kesinleen ezan o tarihten sonra İslam dininin en önemli simgelerinden biri haline geldi. Ezan önceleri yüksek binaların üzerinde okunuyordu, ilk minare hicretin 58. Yılında Muaviye zamanında Mısır Valisi Mesleme bin Muhalled tarafından Amr Ibnül-As camiinin yanına yapıldı.

Müslüman ülkelerde ezanla doup, ezanla yaayanlar için ezan yaamın ayrılmaz bir parçasıdır. Ancak cuma günleri, cuma namazından önce verilen salanın ne anlama geldiini çou kii bilmez. Bir cenaze olduunda da verildiinden bazıları salanın ölümle ilgili olduunu sanır.

‘Sala’, dua, namaz, ahret anlamlarına gelir. Genel anlamda Hz. Muhammed’e Allah’tan selam ve esenlik dileyen bestelenmi dualardır. Salanın tarihi ezana göre oldukça yenidir. Müslümanlıın balangıcında minarelerden sala vermek adeti yoktu. Cuma namazından önce sala verilmesi usulü ilk defa 1300 yılında Mısır hükümdarı Melik Nasır Kalavun’un emriyle uygulamaya sokulmutur.

Salavat, Hz. Muhammed’e ve onun soyundan gelenlere saygı ifade etmek için okunan dualardır. İnsanların tehlikeli bir durumla karılaınca ‘salavat getirmesi’ deyimi de buradan kaynaklanır. Sala vermek bir açıdan minareden salavat okuyarak namazı haber vermek olarak da kabul edilebilir.

Sala eskiden çeitli vesilelerle daha sık verilirmi. Zamanımızda genellikle cuma namazları, bayram namazları, zaman zaman da sabah namazlarından önce verilmektedir. En bilineni cuma günleri namazdan bir saat veya 45 dakika önce verilen cuma salaıdır.

Cenaze için kılınacak namazı haber vermek amacı ile de sala verilir. Eskiden cenaze salası sadece önemli, hatırlı, varlıı yaadıı çevreye eref ve itibar kazandırmı kiiler için verilirmi. Günümüzde yakınlarının talebi halinde herkes için verilmektedir.