Cahit Arf (d. 1910, Selanik – ö. 26 Aralık 1997, İstanbul), Türk matematikçi. Kendi adıyla bilinen teoremleri, dünya çapında tanınmasını salamıtır.

Doktorasını yapmak için gittii Almanya’da, matematikçi Helmut Hasse ile birlikte önemli çalımalar yapmıtır. Bu çalımalar sonunda, matematikte Hasse-Arf Kuramı’nı gelitirdi. Arf deimezi, Arf halkaları ve Arf kapanıları gibi kendi adıyla bilinen matematiksel terimleri bilim dünyasına kazandırdı.

2009 yılından itibaren 10 Türk Liralık banknotların arka yüzünde resmi bulunacak.

Yaamı

Cahit Arf 1910 yılında Selanik Kaylar (ehir)Kaylar kazasında dodu. Yüksek örenimini Fransa’da Ecole Normale Superieure’de 1932′de tamamladı. Bir süre Galatasaray Lisesi’nde matematik öretmenlii yaptıktan sonra İstanbul niversitesi Fen Fakültesi’nde doçent adayı olarak çalıtı. Doktorasını yapmak için Almanya’ya gitti.

Türkiye’ye döndüünde İstanbul niversitesi Fen Fakültesi’nde profesör ve ordinaryus profesörlüe yükseldi ve 1962 yılına kadar çalıtı. Daha sonra Robert Koleji’nde Matematik dersleri vermeye baladı. 1964 yılında Türkiye Bilimsel ve Teknik Aratırma Kurumu (TBİTAK) bilim kolu bakanı oldu.

Daha sonra gittii Amerika Birleik Devletleri’nde aratırma ve incelemelerde bulundu; Kaliforniya niversitesi’nde konuk öretim üyesi olarak görev yaptı. 1967 yılında Türkiye’ye dönüünde Orta Dou Teknik niversitesi’nde öretim üyeliine getirildi. 1980 yılında emekli oldu. Emekliye ayrıldıktan sonra TBİTAK’a balı Gebze Aratırma Merkezi’nde görev aldı. 1985 ve 1989 yılları arasında Türk Matematik Dernei bakanlıını yaptı.

Cebir ve Sayılar Teorisi üzerine uluslararası bir sempozyum 1990′da 3 ve 7 Eylül tarihleri arasında Arf’in onuruna Silivri’de gerçekletirilmitir. Halkalar ve Geometri üzerine ilk konferanslar da 1984′te İstanbul’da yapılmıtır. Arf, matematikte geometri kavramı üzerine bir makale sunmutur.

Cahit Arf 1997 yılının Aralık ayında bir kalp rahatsızlıı nedeniyle vefat etmitir.

alımaları:

Cahit Arf, cebir konusundaki çalımalarıyla dünyaca ün kazanmıtır. Sentetik geometri problemlerinin cetvel ve pergel yardımıyla çözülebilirlii konusundaki yaptıı çalımalar, cisimlerin kuadratik formlarının sınıflandırılmasında ortaya çıkan deimezlere ilikin “Arf deimezi” ve “Arf halkaları” gibi literatürde adıyla anılan çalımaları matematik dünyasının ünlü matematikçileri arasında yer almasını saladı. Matematik literatürüne “Arf Halkaları, Arf Deimezleri, Arf Kapanıı” gibi kavramların yanısıra “Hasse-Arf Teoremi” ile anılan teoremler kazandırmıtır. Matematii bir meslek dalı olarak deil, bir yaam tarzı olarak görmütür. rencilerine her zaman “Matematii ezberlemeyin kendiniz yapın ve anlayın” demitir. Hakkından yazılmı bir yazıda öyle denmitir: “…Bir zamanlar integrali bilen kimselerin matematikçi, üstel fonksiyonu bilenlerin ise büyük matematikçi sayıldıı ülkemizde derin matematik konularının tartıılacaı hayal bile edilemezdi. Cahit Arf, Türkiye’de matematiin o günlerden bu günlere gelmesinde en büyük rolü oynamıtır.”