ANTİPHON (M.. V. y.y.)

Yunan filozofu ve matematikçisi. Dairenin dördüllenmesini, bir dairenin içine çizilen düzgün çokgenleri kareletirme esasına ve çokgenin kenarlarını sonsuz kere iki kart arttırmaya dayanan ir yöntemle elde etmee çalımıtır. Böylelikle elde edilen dördüllenmi geometrik ekiller, daireye çok yakın olmakla beraber hiç bir zaman tam bir daire deildir.

APOLLONİOS, PERGELİ (M.. 262′ye doru – 180′e doru)

Yunanlı matematikçi ve astronom. Perge’de dodu, İskenderiye’de yaadı. Arkhimedes’intilmizi ve matematiin yaratıcılarındandır; yazdıı bir kitapta koniklerin özelliklerinden bir çounu anlatır. zellikle iki etekli bir koni bir düzlem tarafından kesilince, yerine göre bir elips, bir parabol veya bir hiperbol elde edileceini gösterdi. Ayrıca, konik kesitlerin odaklarının varlıını ispat etti. teki eserleri kaybolmu, bazıları Pappus sayesinde yeniden meydana getirilebilmitir.

ARATOS (M.. 315′e doru – 240′a doru)

Yunan airi ve astronomu. Klikia’da soloi veya Tarsus’da dodu, Makedonia’da öldü. Stoacıların talebesiydi. Makedonya kralı Antigonos Gonates ve Selevkoslar kralı Antiokhos Soter tarafından himaye edildi. Phainomena (Olaylar) adlı öretici manzumesi, zamanındaki yeryüzü ve gökyüzü cisimleri hakkındaki bilgilerin, hava deikliklerini haber veren belirtilerin bir çeit dökümüdür. Cicero, bu eseri manzum olarak Latinceye çevirdi.

ARİSTARKHOS, SAMOSLU (M.. 310 – 230)

Yunan astronomi bilgini. Kopernik’in öncüsü sayılan Aristarkhos, Yer’in hem kendi ekseni hem de günein çevresinde döndüünü düünen ilk bilim adamıdır. Ayrıca Yer ile günein ve ayın görece uzaklılıklarının hesaplanmasını salayan bir yöntem bulmutur.

ARKHİMEDES (M.. 287 – 212)

Syrakusai’de dodu. Genç yata, Eukleides’in derslerini izlemek için İskenderiye’ye gitti. Yurduna döndükten sonra, kendini tamamen ilmi çalımalarına verdi. bütün hayatı boyunca çok önemli bulularıyla insanlıın bilgisine katkıda bulunmaya devam etti. İlk olarak Arkhimedes, daire çevresine çapına oranı olan p sayısını, daire içine dıına çizilmi düzgün çokgenler yardımıyla istenilen yaklaıklıkla veren bir metot ortaya koydu. ok büyük sayıları kolaylıkla belirtmeye yarayan bir yöntem bularak, yunan sayı sistemini gelitirdi.

İnfinitezimal geometrinin ilk çalımalarını yaptı ve pekçok problemi inceledi. yayların toplama ve çıkarma formüllerini buldu. bir parabol parçasının, kendi adıyla anılan bir spiralin, küre ve silindir kesmelerinin alanlarını hesapladı. Küresel ve konik deyimleri adı altında, elips, parabol ve hiperbolün eksenleri etrafında dönmesiyle meydana gelen geometrik cisimleri inceledi. Mekanikte, sonsuz vidanın, haraketli makaranın, palanga ve dili çarkın bulucusu olarak anılır. Fizikte, katılar statii ve hidrostatiin kurucusudur.

Aırlık merkezi teorisiyle katılar statiinin temelini attı. Yüzen Cisimler zerine İncelemeler adlı kitabında ise hidrostatiin balıca kurallarını verdi. Arkhimedes, Romalıların saldırılarına karı Syrakusai’nin savunmasını yönetti. ç yıl boyunca, Marcellus’un ordusunu hep baarısızlıa urattı. ok uzak mesafelere ta veya ok atmaya yarayan makinalar yaptı; yine söylendiine göre, düzlem aynaları ince hesaplarla birletirerek güne ıınlarını topladı ve ehri kuatan düman gemilerini yaktı. Her eye ramen Romalılar kenti aldılar ve bu sırada Arkhimedes öldürüldü.

AUTOLYKOS (M.. IV. y.y.)

Yunan matematikçisi. Pitane’de dodu. Elimizde iki eseri vardır: Peri kinumenes Sphairas (Hareketli Küre stüne) ve Peri Epitolon Kai Dyseon (Duraan Yıldızların Doması ve Batması stüne).

BİON, ABDERALI (M.. 300′e doru)

Yunanlı matematikçi. Demokritos’un felsefi okulundan. Laeretesli Diogenes’e göre, bazı bölgelerde altı ay gece, altı ay gündüz olduunu ilk defa o ileri sürdü. Bu duruma göre, dünyanın yuvarlaklıını ve ekliptikin eikliini daha o zamandan anlamı demekti.

DİOKLES (M.. II. y.y. sonu – I. y.y. baı)

Yunanlı matematikçi. Sonradan kissoeides (sisoit) adını alan bir eri yardımıyla verilen iki doru arasında, orantılı iki ortalama bulmaya dayanan ünlü problemi çözdü.

DİOPHANTOS (M.S. 325′e doru – 410′a doru)

Yunan matematikçisi. İskenderiye okuluna balı idi. ilk altısı bugün elimizde bulunan on üç aritmetik kitabından baka, Açısal sayılar üstüne bir kitabı daha vardır: Peri Polygonom Arithmon. Metodunu Hipparkhos’dan aldıı birinci dereceden denklemeler üstüne kurduu yeni teorisi ve ikinci dereceden denklemlerin çözümü ile ilgili çalımaları matematie yenilik getirdi. Bıraktıı eserler çada Yunanlılar, Araplar ve daha sonrada Rönensans geometricilerince uzun uzun incelendi.

EKPHANTOS, SYRAKUSAİLİ (M.. 500′e doru)

Eski Yunan gökbilimcisi ve filozofu. Syrakusaili Hiketas’dan dersler almıtır ve pythagorascı okulun görülerini benimsemitir. Pythagorascı ve atomcu görüleri birbirine balamayı deneyip dünyanın kendi çevresinde döndüünü kabul etmitir.

EUDOKSOS, KNİDOSLU (M.. 406′ya doru – 355)

Eski Yunan gökbilimcisi ve filozofu. Bir süre Atina’da Eflatun’un derslerini izleyen Eudoksos, birbuçuk yıl kadar Mısır’da kalarak rahiplerin gizli bilimlerini örenmitir. Kyzikos’a gidip bir okul açarak ününü yaygınlatırdıktan sonra Knidos’a döndü. İlk orantılı dorular kuramını bulup çaının kuramsal güçlüklerinin çounu çözmeyi salayan altın kesit kuramını ortaya koymutur. Emerkezli küreler kuramıyla güneç sistemindeki yıldızların hareketlerini açıklamaya çalıtı.

EUKTEMON (M.. V. y.y.)

Eski Yunanlı gökbilimci. Euktemon’un, Methon’la birlikte Atina’da yapılan ilk kesin güne tutulması çevrimi hesaplarını gerçekletirdii, mevsimlerin eitsizliini bulduu, 19 yıllık ay güne çevrimini (Methon çevrimi denir) ortaya koyduu sanılmaktadır.

OİNOPİDES (M.. V. y.y.)

Eski Yunan gökbilimcisi ve matematikcisi. Pythagoras okulundan olan Oinopides, güne yılını yaklaık 365 gün 9 saat olarak hesaplamıtır. Tutulum düzleminin eikliini ilk olarak bulduu sanılmaktadır.

APOLLODOROS, BERGAMALI (M.. 104′e doru – 22)

Yunanlı hitabet hocası. Roma’da ünlü bir okul kurdu, örencileri arasında Octavianus’da vardı. Hitabeti bir sanat olarak deil, bir ilim olarak kabul ediyordu.

APOLLONİOS SOFİST (M.S. I. y.y.)

İskenderiye’de domu hitabet hocası. Tiberius zamanında Roma’da ders verdi., bir Homeros Lugatı yazdı; bugüne kısaltılmı ekliyle ulamıtır.